ONDERZOEK GEHEIME COMMUNICATIE
Zolang er mensen zijn, zijn er geheimen én manieren om die geheimen te verbergen. Zo is er bijvoorbeeld geweten dat de Spartanen al gebruik maakten van geheimschrift in de vijfde eeuw voor Christus. De drang om geheimen te ontdekken is diep geworteld in de menselijke natuur. Zelfs in onze vrije tijd lossen we graag raadsels en puzzels op die bedacht zijn om ons bezig te houden. Hetzelfde met detectiveverhalen. Waarschijnlijk is het ook vanuit een nieuwsgierige drang dat ik dit onderwerp heb gekozen. Ik wil geheime communicatie onderzoeken, niet alleen geheimschrift dus, maar alle vormen ervan. Bv. bepaalde betekenissen gekoppeld aan hoe iemand zijn veters gebonden zijn of hoeveel knoopjes van iemand zijn hemd die open staan. Denk ook aan bepaalde gadgets die James Bond gebruikt in zijn films. De bedoeling van zulke dingen is dat ze niet voor iedereen leesbaar of bruikbaar zouden zijn, behalve als je over de juiste code beschikt.
Als we het over cryptografie of geheimschriften hebben is er al snel een link naar typografie en taal gelegd. Je kan heel veel gewoon in typografie verstoppen. Ik heb ontdekt dat het soms gewoon over de grens tussen leesbaarheid en onleesbaarheid gaat of de manier waarop we naar iets kijken.
Iemand die de sleutel van een geheime boodschap niet kent, ervaart alleen het vormelijke aspect van die boodschap. Voor hem zijn deze vormen, letters of cijfers onleesbaar. Deze problematische communicatie en onleesbaarheid kunnen wel bijdragen tot een andere manier van ontwerpen.
De Egyptenaren gebruikten bijvoorbeeld nieuwe geheime tekens op de graven van hun farao’s om de lezers nieuwsgierig te maken en meer aandacht op de tekst te vestigen. Iets in geheimschrift of raadselachtig ziet er sowieso belangrijker uit.
Geheime boodschappen kunnen ook een bepaalde macht/kracht hebben. Soms hangt iemand zijn lot af van het al dan niet kunnen ontcijferen van een boodschap. Zo is bv. Maria Stuart, koningin van Schotland, tot de dood veroordeeld omdat men haar brieven in geheimschrift had ontcijferd.
GEHEIME BOODSCHAPPEN OF CODES IN DE MEDIA als andere invalshoek (niet persee om geheim te bewaren).
- In de media wordt gebruik gemaakt van een subliminale boodschap: een verborgen boodschap die op ons onderbewustzijn inspeelt. Bijvoorbeeld door een fractie van een seconde iets in beeld te laten komen zoals in de reclamecampagne van George W. Bush.
- Criminelen die in codetaal met de politie communiceren via de media. Bv. The Zodiac Killer
De bedoeling is niet om kant en klaar voorgeschoteld grafisch ontwerp te leveren, maar wel één met interactie en één die je stapsgewijs ergens brengt.
PROJECT DUIF
In mijn verder onderzoek naar geheime communicatie ben ik ‘de duif’ tegen gekomen, die al een heel verleden heeft in verband met boodschappen overbrengen en underground communiceren. In deze tijd waar er niks meer privé is, is het gebruik van postduiven tegelijk ook een statement. Het is bewezen van duiven dat ze betrouwbaar en intelligent zijn, ze kunnen bijvoorbeeld foto’s onthouden en jaren nadien nog herkennen. Tijdens oorlogen werden postduiven gebruikt voor het versturen van geheime berichten. Nu is het mijn bedoeling om een soort detective, spionagebureau op te richten van duiven, waarmee ik dan verschillende experimentjes doe. Zo kan ik ze foto’s laten nemen vanuit de lucht, ze proberen te laten filmen, ze geluid laten opnemen enzoverder. Denk ook aan ‘de Joepie’ uit Van Vlees en Bloed.
Daar rond ontwerp ik een ‘kot’/’bureau’ voor de duiven en een bijhorend logo, huisstijl en de communicatie errond.
De duiven gebruiken op hun geheime missie’s ook allerhande codes. Door bijvoorbeeld een bepaald aantal keer te roekoe-en kan de duif een boodschap overbrengen. Naast de codes kennen ze ook veel tricks. Hoe ze iemand moeten aanvallen of afleiden. Hoe ze een GSM of andere apparatuur ergens binnensmokkelen.
